Вершы беларускіх паэтаў

Нацыянальны паэтычны партал

Уваход

Раiм наведаць


Каб дадаць спасылку
на Ваш сайт, пiшыце ў
зваротную сувязь

Лічыльнікі

Алесь Мацулевіч

Сярэдняя: 3.6 (8 галасоў)

“Донарскі матэрыял”
Памяці малалетніх ахвяр фашызму прысвячаецца

Пыл узнялі санмашыны колы.
Гул матора цішыню ўзрываў.
А ў будынку Споркаўшчынскай школы
дзеці – “донарскі матэрыял”.

Афіцэры-медыкі з машыны
выйшлі – і выстройваюць дзяцей.
Позірк іх драпежніцка-птушыны
ўважліва “матэрыял” глядзеў.

Адабралі некалькіх. Павезлі.
Фрыцам раненым патрэбна кроў.
Хто застаўся – мокры нос павесіў,
калаціўся ўвесь, усхліпваў, роў.

Дзецям ноччу жудаснай не спіцца –
уяўляе беднае дзіцё,
як павук са свастыкай на спінцы
з сініх вен высмоктвае жыццё,

як ахвярам тыкаюць у грудзі,
як вядуць дзяцей да санмашын…
З сініх вен-рачулак Беларусі,
крыважэрны, піў жыццё фашызм…



Сярэдняя: 3.2 (14 галасоў)

Інжынер Іяхім

Рэжым фашысцкі пакрываў
карычневай смугою Ліду.
Піўным заводам кіраваў
Іяхім, інжынер з Берліна.

Яўрэі многія пры ім
знайшлі работу на заводзе.
Ды ў ботах колеру крыві
тэрор-фашыст па Лідзе ходзіць.

Ля завадскіх варот тэрор
і ботам грукае ў вароты.
Ды не пусціў Іяхім морд
і гутарка была кароткай.

З завода кінулі на фронт
яго, заступніка яўрэяў.
У Ханвега* ва ўхмылцы рот:
“На фронце, можа, азвярэеш.

Ваюй, звярэй”… Праз тры гады,
у пераможным 45-м,
арыштаваны як фашыст
амерыканцамі Іяхім.

Амерыканцам шлюць пісьмо
яўрэі – эмігранты з Ліды:
“Іяхім не з эсэса морд.
Ён не такі, як тыя злыдні…”

Пісьмо ваенны прачытаў.
На волі інжынер Іяхім.
Злачынцам, зверам ён не стаў,
як Ханвег і яго сабакі.

*Ханвег – гебітскамісар Ліды.



Сярэдняя: 3.7 (3 галасоў)

Адпаўзай, пракляты вірус!

Страшны вірус у кароне
на Зямлі запанаваў.
Чалавецтва ўсё гамоніць
пра цяжар яго навал.

Вымусіла пандэмія
межы ўсе пазачыняць.
Рукі мылам кожны мые,
каб хварэць не пачынаць.

Каб зараза не мацнела,
ізалююцца хаця б.
Дзверы ў сховішчах-кватэрах
не адчынены гасцям.

Каб спыніць заразы рухі,
каб прагнаць заразу вон,
не вітаюцца за рукі,
зносіны – праз тэлефон.

Белыя надзелі маскі,
каб пагрозу адсячы,
крывяць вірусу грымаскі
пакупнік і пасажыр.

Каб зараза не ўпаўзала,
каб хварэць не пачынаць,
цішыня ў канцэртных залах,
у спартзалах цішыня.

Вірус-гад аднекуль вылез –
у трывозе свету люд.
Адпаўзай, пракляты вірус,
і не абвівай Зямлю!

2020, красавік



Сярэдняя: 3.5 (2 галасоў)

Апошняе жаданне Касцюшкі
Вясной 1817 года, за паўгода да смерці, стары Тадэвуш Касцюшка, жывучы ў Швейцарыі, склаў тэстамент, паводле якога адмяняў прыгоннае права ў сваім радавым маёнтку Сяхновічы Брэст-Літоўскага ваяводства. Аднак напісанае ў тэстаменце не было здзейснена: хутка пасля смерці Тадэвуша Касцюшкі, па просьбе яго пляменнікаў, акт вызвалення сяхновіцкіх сялян адмяніў імператар Аляксандр І.
Салюр. У доме бургамістра
Касцюшка тэстамент складае,
да роднай вёскі, што карміла,
у думках, пішучы, лятае.

Апошняе яго жаданне –
сялян маёнтка разняволіць.
Няхай гняздзечкам волі стане
гняздо Касцюшкаў радавое.

І піша, свечку запаліўшы
на дошцы з пылавым налётам:
“Прыгон прыродзе супярэчыць
і дабрабыту ўсіх народаў”.

І ясныя, а не марока
жыцця гняздзечка тыя вехі:
“Прыгонніцтва ў маім маёнтку
знішчаю цалкам ды навекі.

Чынш і павіннасці знішчаю,
знішчаю паншчыну таксама:
не мае ні спагад, ні жалю
мая да гэтага праграма.

Вучэнне – справа неблагая
і ў вёсцы, і ва ўсім павеце.
Сялян Сяхновіч заклікаю
паклапаціцца аб асвеце.

Над цяжкасцямі кніг сядзіце,
галовы русыя ламайце –
вучыцеся, вяскоўцаў дзеці,
на волі, што вяскоўцам – маці!”