Лепшыя класікі
Усяго галасоў: 2782. Сярэдняя: 4.10
Усяго галасоў: 2366. Сярэдняя: 4.47
Усяго галасоў: 2451. Сярэдняя: 4.16
Усяго галасоў: 1745. Сярэдняя: 4.37
Усяго галасоў: 1543. Сярэдняя: 4.64
Усяго галасоў: 1562. Сярэдняя: 4.40
Усяго галасоў: 1513. Сярэдняя: 4.50
Усяго галасоў: 1299. Сярэдняя: 4.33
Усяго галасоў: 1163. Сярэдняя: 4.69
Усяго галасоў: 1183. Сярэдняя: 4.40
Наш банэр
Код банэра
|
|
Кіпарыс і Камелія
Вабіць поўдзень цеплынёю,
Сонечнымі днямі,
Першазданнасцю сваёю,
Сінімі гарамі,
Аб якія б*ецца мора
Хвалямі крутымі
І ныраюць з неба зоры
Ў цёмныя глыбіні.
І дэльфіны чарадою
Коцяцца па моры,
З неба сонца залатое
Аблівае горы
Светам ціхім і пяшчотным
Стрэлы-кіпарысы
І камелій цвет дрымотны,
Жоўтыя нарцысы.
Вабіць поўдзень цеплынёю,
Хараством прыроды
І магчымасцю сваёю
Казбек і Шат – сябры навек
(Новая эпоха)
Я Каўказ не весь аб*ехаў,
Але многа дзе бываў.
Ля магутнага Казбека
Доўга ў роздуме стаяў.
Як вы помніце: гарамі
Вечна славіцца Каўказ,
І садамі-гарадамі
Славен ён цяпер у нас.
А дамы, як тыя кветкі,
Распускаюцца ў гарах,
І замест прыскальных клетак
Устае за гмахам гмах.
Сонца ззяе на прасторы,
Хоць рукой яго бяры.
І стаяць суседкі горы-
Табе не крыўдна, сябар мой, за мову,
Якой мы адцураліся амаль?
Саромеліся гутаркі вясковай
І здраджвалі табе, мой родны край.
Табе не крыўдна, юны мой нашчадак,
Не ведаць маці роднай карані?!
Не смакаваць ламанцы на каляды
І не загадваць коніку: «Гані!»
Паменшыў час бабулін век у вёсках –
Пустыя хаты, лаўкі і двары…
А мы калісь апранутыя проста
Пайшлі адтуль, з вясковай дзетвары.
Позірк, які не даруе
і не заўважае жартаў.
Лёс, які больш не ўратуе,
бо ратаваць не варта.
Дражнілі чырвонай анучай
упэўненыя, што ў бяспецы.
І вось ужо ім балюча —
іголка, уваткнутая ў сэрца.
Наступствы — міргнеш і прапусціш.
Трымай адно вока адкрытым.
Не існуе неўміручых
пад небам заўсёды блакітным.
Святар, што смакуе слова,
ведае таямніцу:
не так страшна кроў на далонях,
Беларусам
Табе не крыўдна, сябар мой, за мову,
Якой мы адцураліся амаль?
Саромеліся гутаркі вясковай
І здраджвалі табе, мой родны край.
Табе не крыўдна, юны мой нашчадак,
Не ведаць маці роднай карані?!
Не смакаваць ламанцы на каляды
І не загадваць коніку: «Гані!»
Паменшыў час бабулін век у вёсках –
Пустыя хаты, лаўкі і двары…
А мы калісь апранутыя проста
Паэма аб кузні
Частка1.
Шуміць – гудзе завод вялізны,
Шматгалосы, многазычны
Ад ранку аж да ночы позняй.
І ў гэтым шуме, вельмі розным,
Пазнаеш ты абавязкова
Свой родны цэх безпамылкова.
Бо цэхі розныя бываюць,
Хто там працуе, добра знаюць.
Ды самы значны цэх – кавальскі.
Вядома, гэта кут не райскі:
Няма там казачных паўлінаў,
Не чутны посвіст салаўіны,
Ляцеў па небе малады анёл
Глядзеў у дзіцячы позірк
Калісь ты нарадзіўся тут
Сярод азёр I соснаў
Хістауся час, змяняуся свет
Пусціуся хмель I солад
Тады замыславаты лёс
Прывеў цябе у горад
Дзе тая сіла, дзе сямья
Тыя сябры, у зорах
Яны прадалі усіх тваіх жывел
Калі ты зъехаў у горад
Бацькоускі дом стаіць цяпер пусты
Ліхтар на ім патухшы
На дрэвах што садзілі вы
Мой трэнд - нясці любоў праз мову,
Дзе слоава мае сэнс, а сэнс пра мову,
Дзе азначае Беларус, не назву трактара,
А шчыры досвед: дзе нарадзіўся стаў дарослым,
Дзе спачываў пускаў карэнні,
Шукаў праз вобразы натхненне:
Купала, Колас Багдановіч,
Нарэшце цёзка пафамільны-Адамовіч.
Мой гайд-пашырыць светапогляд,
Для тых, хто дбае шчыра мову,
Пазнаўшы смаку дараванку,
Праз дранік,смажанку,мачанку,
Вось знічка неба пакідае,
Такі яе ўжо, пэўна, лёс.
У жытнім полі дагарае,
Спусціўшыся да нас з нябёс.
Яе апошняе маленне
Ледзь чуецца ў начной цішы,
Калі жыцця свайго сталеннем
Гуляюць разам дзве душы.
Адной душы настрой пануры,
Кахае з подыхам дажджу
Душу другую – сына буры,
Мяцежную яго душу.
Яе душа ўмяшчае шчасце,
Каханнем звязана наскрозь.
Яго душа палае жарсцю,
Адтуль шугае раптам злосць.
Да сябе ўсё вабіла квяцістая чаромха
І няма прывабнейшага цвету па вясне.
Маці гаварыла, дасталася б жонка
Болей самавіцей, працавіцей мне.
Маці перапрала шэрую кудзеліцу
І, не папракаючы, мне гаварыла зноў
А жаніцьба нікуды не дзенецца,
Як не мінаваці сівізны гадоў.
Ці за ўсё аддзячыш добрую нявестку?..
Гаварыла маці зноўку не ў папрок.
Ты не забывайся, дасылай мне звестку,
Халупа, рашпіль і маліны,
Ды восень – шэрая пара.
Ішла па выпасе скаціна
Зноў паслухмяна да двара.
А ля двара нямая прызба,
Тут не жывуць гаспадары.
Ніхто ля сажалкі не выйдзе,
Дзе колісь былі бровары.
Спявае вецер калыханку,
І час маркоціцца ўначы.
Яшчэ ніхто не здолеў Янкаў
Купалаў верш перамагчы.
Па снезе зыбкім крочу,
Хавае ён сляды.
На шлях узбіцца б з ночы...
Не выбіцца б з хады...
А ногі да калена
Правальваюцца ў снег,
I кроў застыла ў венах,
І час марудзіць бег.
Мне б сцежачку ці болей,
Каб крочыць удваіх.
Каб пульсавала ўволю
Жыццё падчас адліг.
Жыццёвы крок не першы,
Зраблю з апошніх сіл.
Мае заменяць вершы
Не дадзеных мне крыл.
Чырвоны шар
спыніў свой рух
за крок
да вечнай цемры.
Ніхто ў свеце
не пачуў,
як пстрыкнуў
затвор стрэльбы.
Праз мамчын дом,
у дзіцячы сад —
туды,
адкуль з’явіўся.
Сябрам,
паніклым у палях,
я абяцаю
сніцца.
Слупок святла
астатні час
на міг
здушыў у абдымках.
Схавала цемра
страх у вачах
за чорнаю
карцінкай.
telegram: @idyllic4
Я апынуўся быццам у гасцях,
І сэрца б’ецца ў невядомай стоме.
Над горадам павіс савецкі сцяг,
І рэха слоў на той жа самай мове.
Тут можна толькі сесці і маўчаць,
На крэсле тым, што нехта вам адзначыў.
Нічога не чапаць і не кранаць —
ківаць у адказ удзячна — не іначай.
Тут слова вольнае палохае, як грэх,
Яно гучыць чужым і недарэчным.
Маўчы мацней і будзь цішэй за ўсіх,
Вее вецер ураджай,
Маці сіта соўгае
А у наш у хлебны край
Ёсць дарога доўгая.
Матчын пагрубеў убор,
Што ж у восень восем спраў.
Тэлефонны прыгавор –
Ехаў каб ураджай збіраў.
Ураджай не камяні,
Хутка ён збіраецца.
Ад парога да раллі
Не жыццём жа маяцца.
Пад дажджом прамок картуз,
Засталася спадчына:
На стале ляжыць абрус,
Грэе слова матчына.
Вецер выветраў імён
З памяці, што з логава.
З часоў далёкіх адгалосак
Ад непрасветленых вякоў:
На чым стаіць адвеку вёска?
На абмалоце ад снапоў.
Снапы калючыя з-пад бора
Вязуць на стан каб малаціць,
Зубчатым восеньскім узорам
На сонцы колас зіхаціць.
Глядзіцца ў далечы ад стану
След саламянае сцірты,
На днях тут гойдаліся п’яна
Калоссеў спелыя шатры.
Цямнее беспрасветна неба,
Спяшае птушка у адлёт,
Малоцяць жыта, будзем з хлебам,
Позні травень. Раннем сціплыя туманы
Ахінаюць свежасцю бадзёрай.
Расцвілі паўсюль у кветніках цюльпаны,
Водарам напоўніўшы прастору.
Моладзь з’ехала з сяла яшчэ заўчора,
Выракшыся бацькавых палеткаў.
Зачынялася мястэчкавая школа,
Набягалі слёзы з-пад павекаў.
Разаб’е вясной аб школе і ўспаміны
Лесавоз. (Тут будзе піларама).
Да апошняга званка засталіся хвіліны,
На вачах разгортваецца драма.
Старыя вяскоўцы расказваюць байку
Напэўна, хто з вас будзе ў курсе:
У дзеда Адама, жыве што на ўскрайку,
Былі ўсюдыісныя гусі.
Трымаць каб прэстыж і даход гаспадаркі
Ўчыніў дзед слаўнейшую бражку.
На фінішы справа сатлелі выгаркі,
Злівае дзед брагу ў біклажку.
Тут гусі паважна на двор шпацыруюць
І, цягнучы дзюбкі да брагі,
Шыпяць і гагочуць, на смак бы спрабуюць
Напой незвычайны са смагі.
"Калыханка для дзяцей"
Спаць пара заплюшчы вочкі
Пажадаем добрай ночкі
Села сонейка даўно
Глянуў месяц у акно
Баю-бай,баю-бай спі дзіцятка засынай
Баю-бай,баю-бай спі дзіцятка засынай
Ціха стала ў двары
Спяць у лесе ўсе звяры
Спіць авечка і кароўка
Спіць сабачка і ваверка
Баю-бай,баю-бай спі дзіцятка засынай
Баю-бай,баю бай спі дзіцятка засынай
Спіць лісічка пад кустом
Дзіўнай казкаю сон кладзецца...
І чароўнае нешта пяе.
Быццам коўдрай, сагрэе сэрца,
Забярэ ўсе нягоды твае.
Дзесьці ціха па свеце крочыць
Ледзь заўважная Мара твая.
Яна прыйдзе аднойчы ноччу,
Можа заўтра... Цішэй удвая.
І ціхенька спяваць на вушка
Калыханку сваю пачне.
Бы дзіцятка, пяшчотна гушкаць...
Ад няшчасцяў усіх захіне.
Будзе ціха спяваць пра вецер
І пра зорку,што вабіць з нябёс,
Я сонца ў косы заплятаю,
Я сэрца аддаю вятрам.
З усёй удзячнасцю прымаю
Усё, што свету перадам.
Я ад дажджоў бяру слязінкі
Для ціхай ранішняй тугі.
Малюю яркія карцінкі
З вячэрняй тонкае смугі.
Я летнім ранкам у нябёсаў
Дзівосны колер папрашу.
Пра дзіўны падарунак лёсу
Амаль нікому не скажу.
У зор начных бяру натхненне
І Веры мяккае святло.
Маё другое адраджэнне,
Што крылы мяккія дало.
Кропелька Вясны ў маёй далоні,
Кропелька нябачнага святла.
Сонечны прамень ля самай скроні,
Што яна ледзь чутна прывяла.
Кропелька цяпла ў самым сэрцы,
Што імкнуся свету перадаць.
Каб было зімою, чым сагрэцца,
Каб усмешкай сэрцы саграваць.
Кропелька расы майго юнацтва,
Кропля маладосці ў вачах
З сонейкам духоўнае сваяцтва,
З месяцам халодным па начах.
Кропелька акрыленай Надзеі
Не чараўніца, я толькі вучуся
Простымі словамі цуды здзяйсняць.
Каб пакланіцца сваёй Беларусі,
Зямлю сваю родную век услаўляць.
Не чараўніца яшчэ,але буду
Навукі чароўныя я пасцігаць
Каб казкі казаць майму роднаму люду,
Каб сэрца Радзіме навечна аддаць.
Так,я пакуль яшчэ не чараўніца,
Але сэрца ўжо рвецца да родных мясцін
Да родных вытокаў, да роднай крыніцы
На хуткіх рачулак пяшчотную плынь.
Мовай Коласа, Купалы, Багдановіча
Мовай Цеткі, Сыракомлі, Бурачка
Тут гавораць Полацак, Жыровічы,
Тут спявае Ясельда -рака.
Мовай велічнай Скарыны, Рымшы, Буднага,
Мовай той, што нам Баршчэўскі пакідаў,
Павітае край наш казкай мудраю,
Той, што продак праз стагоддзі перадаў..
Мовай мяккаю Янішчыц - светлай ластаўкі,
Мовай ветлівай Канстанцыі Буйло.
Моваю дзівосна шчырай радасці
На ўсіх шляхах у свеце веды,
Не сакрэт, як іх знайсці:
Натхненне, мара, мэта, кеды,
Ехаць, плыць, ляцець, ісці...
Не за плячыма — груз сумненняў,
А толькі вецер і спакой.
Сярод імпэтаў і імкненняў
Проста быць самім сабой.
Шукаць ні славы, ні багацця,
А той нябачны небасхіл,
Дзе кожны крок — нібыта шчасце,
Дзе кожны подых — прыліў сіл.
І хай мазолі, пыл і стома —
Дарога лечыць ад ілжы.
Няхай яшчэ , амаль што век
Жыве душа твая
Няхай жа будзе сонца , свет
Што грэе всех штодня
Няхай хутчэй прыйдзе вясна
Якой патрэбна быць
Няхай вам будзе не да сна
Калі патрэбна жыць
Няхай , забыўшы жа ўсе
Турбуючае вас
Пачнеце хутка-шпарка
Жыць момантам за раз
Няхай яшчэ , амаль што век
Жыве душа твая
Няхай жа будзе сонца , свет
Што грэе всех штодня
Няхай хутчэй прыйдзе вясна
Якой патрэбна быць
Няхай вам будзе не да сна
Калі патрэбна жыць
Няхай , забыўшы жа ўсе
Турбуючае вас
Пачнеце хутка-шпарка
Жыць момантам за раз
Я вандраваў па родным краю
Шукаў чагосьці там свае.
Але Тарас сябру параіў,
Ну, то бок, гэта пра мяне,
“Знайшоў, - казаў ён, - сцежку недзе
Што на Парнас прыведзе нас!”
Ад навіны дыхнуў я ледзьве.
“Эх, пойдзем, браце мой, Тарас!”
Я абярнуўся толькі-толькі,
А ён апрануты ўжо.
“Сустрэнуць, браце, нас там воўкі,
Так што рыхтуйся!” “Ды няўжо?”
Кажу. Вой, як гэта занесла
Я пачынаю раніцу з усмешкі –
Хай усміхнецца неба мне ў адказ.
Увесь свет - такі чароўны і бязмежны...
Мне ўсміхнецца ў жыцці яшчэ не раз.
Я пачынаю раніцу з натхнення
З дзівосных словаў вечнай цішыні.
З аковаў сну нялёгкага збавення,
З глыточку непаўторнай цеплыні.
Я пачынаю раніцу з малітвы,
З анеламі гаворку я вяду.
Лаўлю ледзь чутныя нябачаныя рытмы
І п'ю чысцюткую крынічную ваду.
– Ты вершы пішаш?
– Я малюся Слову...
Як найгалоўнейшай святыні на Зямлі,
Рыхтуючы нязломную аснову
Жыццю свайму... Нябесы мне далі
Магчымасць выказаць усё і распавесці
Пра таямніцы юнае душы.
Аб чым яна спявае напрадвесні?
Аб чым спяваюць раніцай дажджы ?
Аб чым шапоча лісце над ракою,
Аб чым грыміць знаёмы майскі гром?
Анёл кіруе зноў маёй рукою
І шэпча казкі навальнічным днём.
Я сонца ў косы заплятаю,
Я сэрца аддаю вятрам.
З усёй удзячнасцю прымаю
Усё, што свету перадам.
Я ад дажджоў бяру слязінкі
Для ціхай ранішняй тугі.
Малюю яркія карцінкі
З вячэрняй тонкае смугі.
Я летнім ранкам у нябёсаў
Дзівосны колер папрашу.
Пра дзіўны падарунак лёсу
Амаль нікому не скажу.
У зор начных бяру натхненне
І Веры мяккае святло.
Маё другое адраджэнне,
Што крылы мяккія дало.
Яна ніколі не пісала вершаў,
Мастачкаю таксама не была.
Але світанне сустракала першай,
Размову з летнім сонейкам вяла.
Яна ніколі вершаў не пісала
І не натхняла аўтараў карцін.
Нібы малітву ўночы паўтарала:
“ Сярод усіх патрэбен ты адзін”
І да яго, да хлопца, як да Бога,
Звяталася з бясконцаю мальбой:
“Дазволь прайсці з табой адной дарогай,
Дай дыхаць у жыцці адным табой.
Намалюю неба фарбай ярка -сіняй,
Намалюю сонца ярка-залатой.
З роднае крыніцы зноў пазычу сілы,
Горад расфарбую ўсмешкаю сваёй.
Намалюю лета колерам чырвоным,
Колерам сунічным расфарбую свет.
Запяюць званочкі ледзь заўважным звонам,
Застракоча конік у ранішняй траве.
Колерам зялёным красавік малюю,
З кветак яркіх -яркіх веснавы дыван.
(Водарам дзівосным усю зямлю чаруюць....)
Я зорам чытаю вершы
Так, я зорам чытаю вершы.
Так, дажджам я пішу куплеты.
Так пішу, каб у словах першых
Распускаліся мар букеты,
Расцвіталі сады надзеяў,
Патаемных маіх жаданняў...
Усяго, што ў душы навеяў
Цёплы вецер сустрэч, растанняў.
Так, каб верылі кожнай кропцы,
Кожнай косцы давалі веру.
Бо ў іх, быццам промень сонца,
Цёплы промень майго даверу.
І натхнення майго адбітак,
Я прабачэння не прашу
За тое,што жыву на свеце.
Як дзіўны скарб, у душы нашу
Я мару, што мне сонцам свеціць.
За тое, што смяюся я,
Я не прашу мяне прабачыць...
З нябёсаў зорачка мая
Са мной удвух смяецца,плача.
За тое, што ў душы маёй
Гарыць маленечкі агеньчык,
Трымае цеплыню ў ёй
І раны ледзь заўважна лечыць.
За тое, што маёй рукой
Анёл з-за воблакаў кіруе,
Жыццёвы шлях выводзіць мой,
Гэтых крылаў ніхто не зламае,
Яны вытрымаць змогуць усё.
Я з вялікай падзякай прымаю
Усё,што дадзена Музай маёй.
Гэтых крылаў ніхто не падпаліць...
Яны выжывуць, нават у агні.
Буду вечна зямлю сваю славіць
Тою мовай, што продкі далі.
Тою мовай, якую з дзяцінства
Сагравала на вуснах сваіх.
дайце ж мне, бы вадой, наталіцца
Родны верш прачытаўшы ўслых.
Тою мовай, якую калісьці
Пісар я фараона
Што застаўся жывы
Падчас жахаў праклёна,
Нечаканай бяды.
Гарады і краіны
Падалі па чарзе
Засталіся руіны
Ды сляды на вадзе.
Адкуль вецер жарстокі
Тых ваяраў пагнаў?
Дзе іх першыя докі?
Хто Радзіму іх скраў?
Таму іх не чакалі
Хетты ў царстве сваім -
Здані з мора напалі.
“Гэй, ратуйце! Гарым!”
Слава дзе Вавілона?
Царства знеслі ў труху.
Попел Іерыхона
Разняслі па вятру.
Ён беларускі, наш Ван Гог
Фарбаў паэт, шмат бачыць мог
Іншапланетных каласоў
І надзвычайных тых лясоў
Ў малюнках гэта перадаў.
Куды ён толькі не лятаў!
Юпітэр, Месяц, Марс… Яго
Ўсюды чакалі, як святло.
А праз малюнкі дзіўны спеў
Салодкіх песень зіхацеў.
Але чамусці ўсё яго
Да дому цягнула. Чаго?
Ці дзіваком не быў ў вачах
Яго сучаснікаў? Ці жах,
Ці нешта іншае было
Для іх Язэпа палатно.
Збажжына спявае
На шырокім полі,
Хваляю гуляе
Ў залатым раздоллі.
Толькі сонца яснае
Шчэ пячэ да стомы,
За далёкай хмаркаю
Гром не страшна стогне.
Аграном калгасны
Зерне правярае,
Колас першакласны
Ў полі даспявае.
І камбайны скора
Днём і ноччу ціхай
Па жытнёвым моры
Пойдуць шумна, ліха.
Разам яны - і у сцюжу, і ў спёку
Бачна хлапцоў гэтых жвавых здалёку
Б’юцца, рагочуць - заўсёды іх двое
А народ кажа - абое рабое!
Што буры ім, што лавіна жывая
Рух, неспакой - вось іх доля ліхая
Цяжка было часам. Але. Затое
Барды пяюць ім - абое рабое!
Хто дыяманты скраў з Лувру, скажыце?
Сфінкс, што з Егіпту - цяпер ў Маларыце
Злодзеяў шукаюць ўсім Інтэрполам,
А яны вунь дзе - абое рабое...
Памяці Мікіты Мелказёрава.
Дзядзька з лысай галавою!
Паспрачаўся б я з табою,
Ды з Абрамавых гасцёў
Не напішаш ты лістоў.
Вырас на тваёй газеце –
Так, яе чыталі дзеці:
Твае тэксты пра футбол
Нам былі што прамідол.
Дзядзька з лысай галавою!
Ты вучыў нас сваім словам.
Я заўжды сцяміць не мог,
Як гуляў ты ім, бы Бог
Дзядзька з лысай галавою!
Вабіў кожнага сабою.
Ад таго як на мяду
Падзей, што не было ніколі
Распавядзе люстэрка мне.
Як ад адчаю і ад болю
Ляцеў на Марс хлапчына, дзе
Жылі раней там марсіяне -
Гармонія пасярод іх.
Але няўрымслівых зямлянаў
Хвароб разбіў хтосьці келіх
З імі на белым касмалёце.
Марс змоўк, месца яго заняў
Ў навенькім светлым пераплёце
Зямлі далёкай філіял -
Ўсё так як там, ўсё нам знаёма.
Гады ідуць, мінае час.
І паланез, як аксіёма
Будзь менш прыгожай, менш жаданай,
каб здольны быў цябе адчуць.
Спакуса мне перашкаджае
табе ў вочы зазірнуць.
Аддай крыху каму заўгодна
недасягальнай глыбіні.
Тваё цяпло неверагодна,
ярчэй за сонца ў вышыні.
Сябры п’янеюць і змяняюць знешнасць.
Жыццё дарослых — небяспечны свет.
Адбіткі пальцаў у ружовай тэчцы,
У шафе за кашулямі шкілет.
Губляю сувязь: свой, чужы — на дотык.
Гучыць з экрана біёнічны смех.
Дарэмна я чакаю водгук.
Усіх цікавіць штучны інтэлект.
Загнаны ў кут, стаю, глытаю думкі.
Вышэй, чым трэба, нестабільны пульс.
Прайшлі нібы прыціркі і саступкі.
Мамін рыдыкуль
Сярод раскіданага
Мамін рыдыкуль
Сярод раскіданага хламу
Знайшла я модны рыдыкуль.
Успомніла адразу маму
Часцей ля печы ці каструль.
У вёсцы мода на практычнасць-
Без ботаў гумавых ніяк.
Пад парасонам рамантычнасць
Найбольш для модніц і стыляг.
Пыліліся ў шафе рэчы,
Ад іх таўсцела антрэсоль.
"Няхай на святы ці сустрэчы..",
Ды ела ўсё паціху моль.
Усё — ёсць яд.
Усё — ёсць лекі.
Пот — як медаль
на іх целах.
Яны бягуць,
у лёгкіх — вецер.
Я п’ю нектар
з правінцыі Шампань.
Мае глыткі —
іх кіламетры.
У кожнага
асобны марафон.
Але мы дыхаем
аднолькавым паветрам,
і ўсе мы бачым —
што няроўны гарызонт.
Жанчына стварыла мужчыну.
Мужчына збудаваў дом.
На сценах вісяць карціны.
Пад вокнамі высіцца клён.
Цікаюць рытмам халодным
хвіліны ў смузе дня.
Паўзуць у вышыню бетоны.
Цісне тугая пятля.
Знік дом чарапах балотных.
Зноў плоская стала зямля.
У скрыні на сёмым паверсе
вячэрае моўчкі сям’я.
Камп'ютэр стаіць на вялікім стале
І свеціць блакітным дысплеем,
Як летняе неба ў пяшчотным святле,
І лічбамі-зоркамі сее.
Задачы рашаюцца розныя ім:
Як лепей пракласці дарогу
Праз дзікія горы ля самых цяснін,
Ці лезці праз воблакі ў гору.
Як лепей машыну зрабіць, каб яна
Была эканомнай,прыгожай,
Каб хуткасць і сіла ў звязцы была
Ў вялікім тваім падарожжы.
Ці як збудаваць шматпаверхавы дом,
Я зноў з табою,мілы Сочы,
І сэрца радасна пяе.
Хай будуць дні твае і ночы
Цудоўнай казкай для мяне.
Бульвары, вуліцы і паркі
Ў дзіўнай квецені гараць,
І хвалі мора ў дзень не жаркі
Чароўнай музыкай гучаць.
Як струны скрыпкі Страдывары,
Пяе нябачны салавей,
Як над гарамі тыя хмары,
Гуляюць думкі ў галаве.
Як фантастычныя якія
Стаяць палацы на гарах
І мора блёсткі залатыя
Іграюць цудам у вачах.
Чаго яны лезуць
У гэтыя горы?
Няўжо ім там лепей,
Чым тут, каля мора?
-А хто яго знае:
Чаго яны лезуць,
Чаго яны горы
Дарогамі рэжуць.
І я парашыў:
Залезці ў машыну,
Па гэтых дарогах
Памчаць на вяршыню.
У далёкім краі я плыву ў мане,
Пакуль шукаю тут спакою,
Маркота, сум і стома цякуць з мяне
Няспыннаю ракою.
Стаміўся бегучы
І ледзь трымаю лейцы на жыццёвым возе
Але ніяк не патану ў сваёй нязмозе:
Мяне трымае родны журавель.
У тым жураўлі вада блічшыць слязою,
Упарта маніць мае вусны да сябе.
Не раз, знясілены журбою,
Я марыў прытуліцца да яе.
Колькі вядзёр дастаючы расплёскаў,
Нарадзіўся ў мілым краі-
На Палессі,
А яно балоты мае
І ўзлессі
Усё жыццё я вельмі гэтым
Ганаруся:
Нарадзіўся я на мілай,
Добрай Беларусі.
Нарэшце снег заблытаў сцежкі.
I бездань белая вакол.
Жыццё згубiла свае межы,
і аддала зіме кантроль.
Уся прастора — сон глыбокі.
Не чуць нічога ў цішыні.
Схаваліся пад снегам eлкі.
Мігцяць калядныя агні.
У краіне белай зоры ў снезе.
Каштоўны кожны іх прамень.
Яны у самым цёмным лесе
ператвараюць ноч у дзень.
Я не з той нагі сёння ўстаў,
А пасля не ў тое горла выпіў кавы,
Хто ж мне ў гэтым будзе вінаваты?
Ну, вядома, агентура КДБ!
Тая агентура цяпер усюды,
У яе ёсць пашпарт прыкрыцця,
Укаранілася ва ўсе штабы!
Ад яе няма ўжо жыцця.
Агентура размаўляе па-расейску,
Бо ў нас жа гэта маветон,
Білінгвізм? Такога мы не чулі,
Бо ў нас ёсць свой моўны закон.
Агентура выступае супраць санкцый,
З Любові пачынаецца народ
І з песень, што растуць з тае Любові.
Няхай нянавісць – аблятае родны род,
Няхай жыве спагада ў спеўным слове!
Калі абняты болем родны край,
Калі яго нішто суняць не можа –
Спявай!
Не здай сябе нянавісці –
Спявай!!
Спявай!!!
І гэтым, і Любоў – пераможаш.
Дзякуй дужым шурпатым рукам...
Памяці майго таты і яго сяброў-камбайнераў, шафёраў на жніве,
усіх родных мне людзей
з былога калгаса “Беларусь” Ляхавіцкага раёна
(цяпер ААТ “Жарабковічы”) прысвячаю
Дзякуй дужым шурпатым рукам,
Што жытамі прапахлі навекі:
Яны сілу даюць каласам,
Зернем-сонцам спаўняюць засекі.
У маршчынах усе, з мазалямі,
Часта мытыя потам салёнам,
Неба моцна трымаюць над намі,
Паміж быццём і небыццём
Былінкай тонкаю Жыццё.
...Мірыцца трэба на зямлі,
Пакуль мы тут, не адышлі...
20.04.2024
З-пад капытоў вясковых коней
раптоўна ўзняўся да нябёс
і брудна-шэрае сутонне
ў прастору за сабой прынёс.
І вось ужо нахабна пнецца
змяніць Сусвет на свой капыл.
Ды ачмурыць не зможа сэрца -
не бог, ні цар ён. Толькі пыл...
Мне сказалі, што я кэдэбіст,
А я сам не бачыў тое ксівы.
Ды й каму яна патрэбная цяпер?
Проста пажадалі – закляймілі.
Я за маршы на Акрэсціна сядзеў,
Мову родную дару сусвету.
Маю на душы вялікі грэх:
Не галасаваў 9-га за Свету.
Несапраўднымі я выбары лічыў
І не верыў у «Саша 3%»
Кажуць: «Ды ты, братка, лукашыст! Уся краіна тут была за Свету»
Застаешся ў Беларусі – хатаскрайнік,
Я забіты пад Бахмутам,
Які зведаў гару трупаў,
І ва ўсёй гэтай гары
Ляжаць буду да пары.
Я забіты пад Бахмутам,
Не, памёр не ад атруты.
Дзевяць грамаў у галаве
Сталі ядам для мяне.
Прадзед мой бываў пад Ржэвам
І адтуль нашыўку меў.
А пра тую мясарубку
Ад яго пачуў я спеў.
Толькі сам не заспяваю
Сваім праўнукам ужо.
Той свінцу пякельны подых
Пахаваў маё жыццё.
Я не бачыў тое кулі
Мае Капаткевічы
Невядома, куды лёс закіне
І калі я вярнуся дамоў.
Толькі ў сэрцы ніколі не згіне
Да малое радзімы любоў.
Тут дзяцінства маё праляцела
І настала юнацтва пара.
На галінках раса зіхацела,
Ружавела над рэчкай зара.
Тут свяціла мне сонца ў вочы,
Закалыхвалі зоркі мой сон,
Вышывалі зарніцы штоночы
Ад жыццёвых нягодаў заклён.
Тут у вокны да самага ранку
Водгук на працу святара
Марнасць марнасцяў…
Эклезіяст і мара…
Я прагну духоўнай вартасці,
Гэта душэўны шлях хмараў.
Мара ў жыцці, вечныя даброты.
Валадарства нябеснае.
Гэта духоўныя цноты.
Гэта трыванне і жаданне вады прэснай.
Упрыгож сваё жыццё.
Супермаркеты і лісток са спісам рэчаў.
Я маленькае Пана дзіцё,
Бог маё сэрца засведчыў.
Марнасць і хвароба душы.
Фама Аквінскі і радасць.
На прыпынку «Гарадзішча»
ў валошкавай сукенцы
сядзіць пані ў акулярах
і чытае з захапленнем:
«Сэнс жыцця і соус песта».
Хлопчык з надпісам Юрасік (Jurassic)
маму за руку трымае.
У шкле сваё адлюстраванне
з цікавінкай вывучае.
Дзед у плюшавым берэце,
ўжо амаль у іншым свеце,
з асалодай пазяхае:
i нябачнае паветра
ў чорную дзіру трапляе.
Набліжаецца аўтобус…
Калі ты няўпэўнена,
ці робіш правільна.
Не каб зразумець,
а каб супакоіцца.
Хвалю спыні,
сваю разбуральную.
Паслухай, аб чым
ён ціхенька моліцца.
Не дапаможа
размова кранальная -
нашы сусветы
не спалучаюцца.
I справа мая
ўжо неадкладная —
я ўцягнуты ў тое,
што адбываецца.
Не незаконны,
але недазволены.
Літасць сышла
і больш не вяртаецца.
Кожны з нас ведае,
Я прагну дакрануцца думкаю
Да светлых сонцаў душы,
Ля дзвярэй стаю і стукаю.
Хутка пачатак Імшы.
Ты мое сонца туманаў.
Ты мая радасць дня
У часе, дзе няма падману,
Скончана Богам вайна.
Сум адзіноты трывае,
Сум журботны маўчыць.
Ты бачыш зноў брамы раю,
Сэрца маё крычыць.
Дзе ты, самота дыхання?
Дзе ты, канец у начы.
Прагнае думкі чаканне,
Няісны душы спачын.
Я прагну шукаць істотна.
Вось смутак зменіцца на радасць.
На душы Вашыя сыйдзе супакой.
Я веру, што жыццё не марнасць.
Я веру, перамогшы боль..
Вось цішыня і вось гаворка.
Вось дабрыня тваёй рукі.
Мне стала соладка і горка.
Яас пераменлівы такі.
Я веру хутка стане неба,
І зоры ціха замігцяць.
Чырвонай стане з сонца глеба.
Мне думкі чырванню баляць.
Вось смутак зменіцца на радасць.
Вось Ты прыйдзеш да сэрца зноў.
* * *
Палёт у далячынь.
Смага адвечных вышынь.
Дзе Ты, самота лета?
Я сонцам і Богам сагрэта.
Мне холадна быць чалавекам.
Мне млосна быць толькі сабой.
Я прымаю ад нерваў лекі,
Але разумею чужы боль.
Вялікія сумныя вочы.
Гэта ты ў малітве сярод ночы.
Маё сэрца быць з Табою хоча.
Ты дзіўны часу лоўчы.
Мне соладка быць блюзнеркай.
Мне страшна быць без Цябе.
Твой пацалунак з мятнай цукеркай
Гефсіманія – сад аліўны.
Кроплі пота крывавыя.
Мы з Табою быць разам павінны.
Твая кветка жыцця не марная.
Ты паэт у абдоймах сусвету.
Я Твой ціхі журботны анёл.
Тваё Сэрца Галгофай сагрэта.
Твае вочы – зораў лён.
О, каханне маё і нястача.
Я прыношу Табе супакой.
Маё сэрца ад радасці плача.
Зоры ззяюць расою наўкол.
На пялёстках маіх рубіны –
Гэта Кроў Тваіх светлых дум.
** *
Крыж – гэта радасць кахання.
Крыж – гэта шчасце душы.
Крыж – святасць першага сэрца кранання.
Крыж – гэта шчасце святой Імшы.
Крыж – гэта ты ў сутоннях спавітага сонца.
Крыж – гэта я ў нябес сіняве.
Ты вялікі Хрыстос, Божа моцны.
У Табе мая прага вышынь ажыве.
Дзе ты есць? Я шукаю нядолі.
Дзе ты есць? Я шукаю журбу.
Мае сэрца прагу нябесаў спатоліць.
Я шукаю Цябе менавіта таму.
Я шукаю цябе ў мроях жыцця.
Я цябе знайду на поле бою.
Я не жонка табе. Я дзіця.
Мае сэрца бачыць агонь болю.
Самотна плачу ў тваіх абдымках,
О каханне дзевы і маці.
Я жадала мець падтрымку.
Выбач мне, любы браце.
Я шукаю цябе ў малітвах ружанца.
Я шукаю душу і бітву сумлення.
Я трываю і маю шанец
Духоўнага прагнення.
25-годдзю незалежнасці
Беларусі прысвячаецца
У летнім небе зіхацела
Высока зорка-чараўніца.
Ды вестачка да люду ляцела –
Вітайце незалежную сталіцу!
Вітала зорачку дзяўчынка,
Збіраючы рамонкі ў полі.
А звалі яе Купалінка –
Шчаслівую шукала долю.
Ясную зорачку і я вітаю,
Ніколі каб наш род не згінуў,
Квітней, краіна дарагая,
Зямліца беларусаў-ліцвінаў.
Твайго жыцця хай радаводы
Не ляціце гады, што адмераны,
Я сваю не спазнаў сенажаць.
А жыццёвае страты каменнямі
Мо не год яшчэ буду збіраць.
А бывае і шчасце запозніцца,
Ды штурхае надалей мой лёс.
І збіраюся жыць, мо як водзіцца,
Ад зямлі і да самых нябёс.
Хай навобмацак мацаю берагі,
Ды й лунаю між ноччу і днём.
Паляцелі гады, што адмераны,
Не спыніўся мой вознік з канём.
Наша сустрэча была недарэчнай.
Цемра імгліста ахутала плечы.
Светам вачэй наталяліся душы,
Стукалі ў такт сэрцы так непарушна.
Ты мне казала, што зноў пакахала,
Толькі кахання для нас будзе мала.
«Водар злачынстваў у вашых пачуццях», –
Нам гаварылі і строгія людзі…
Свет ліхтароў па-над цемрай дарогі
Вёў нас далей у жыццё без трывогі.
Ноччу гарэла на вуснах каханне.
Як птушка, радасць маладосці
Ўжо адлятае ў чарадзе.
Што ж, да душы самотнай у госці
Іду насуперак нудзе.
Ёсць у мяне адно жаданне:
Душы самотнай расказаць,
Як гэта – прачынацца раннем,
І засынаць пад зарапад.
Пашчасціць можа з ёй калісьці
На восеньскі ступіць сувой
І патануць у медным лісці,
Засыпаўшыся з галавой.
Мне падарункаў лепш не трэба
Ад той душы, што сніцца ў снах,
Ты святло майго жыцця,
Ты аснова майго палёту.
Нябёсы і радасць адкрыцця.
Выбач мне прыгнет плётак.
Ты прага маіх думак.
Ты адзіны надзея ў пакутах.
Трыванне майго суму.
Гэта словаў смута.
Ты агонь маіх блуканняў,
Прагненне маіх словаў.
Нябесы і святла чаканне.
Ты Духу святога мова.
Ты шчырасць маёй душы.
Ты чуванне анёльскага спеву.
Слёзы думак асушы.
Ты Крыжа майго вера.
22.06.2025
Чаго хацелася ў дзяцінстве?
Дарослым стаць жадаў бясконца,
Жыць дабрадзейна і ў адзінстве
З сябрамі ды ў сваёй старонцы.
Юнацтвам марыў аб каханні.
Праводзіў добры час вясновы
Пад старым клёнам у чаканні,
Дзе палкія ёй мовіў словы.
Жывуць прызнанні на паперцы,
Настаў час слаўнай маладосці.
Я марыў працу мець да сэрца,
І хату поўнілі каб госці.
А зараз марыцца аб лепшым,
Колькі год я сноўдаўся ценем,
Каб патрапіць на Вулку Радасці
Вулкай Мудрасці і Сумлення,
Вулкай Гневу і Барыкады.
У. Караткевіч. Вуліцы
Чырвоны адгрымеў Кастрычнік,
Правадыры сыйшлі ў нябыт.
Глядзіць цяпер на нас з таблічак
Камуністычны каларыт.
Прайдуся зноў па Піянерскай,
На Ленінскую завярну.
Больш назвы не хвалююць сэрца,
Душэўную яго струну.
Сусед сягоння растлумачыў,
Свет наш сёння ды не як учора –
Зноў нагрэтая патэльня часу.
І калі быць у жыцці не гору,
Знаць, асечка, мой таварыш маўзэр.
Як бабуля, што за цяжкай працай
Ды багаццяў у жыцці не мела,
Спіну гну, ды і каб не згінацца, –
Ды сваю каб не згубіць і веру.
А яна дзяцей сваіх някемных
Гартавацца да людзей аддала,
Мужа з-за пакут гадоў ваенных
Бач, хвароба хутка і забрала.
Як у прыродзе зацвітанне чаромхі прадвяшчае слоту або травеньскі мароз, так і з’яўленне на небе зоркі паэта прадвяшчае грамадству вялікія перамены.
Чаромха цвіце прыдарожна...
Па кім б’юць у набат?! Па кім?..
Зноў сэрцы пульсуюць трывожна –
Смерць творцы у сэрцы людскім.
У думках яшчэ, да сканання,
Тваё вершаванне гучыць,
Дзе гукі жалобна літанне
Даносяць да вечнай душы.
25.08.2024Нядзеля Ксяндзу Арыю Малыска
Самота. Боль. Спатканне.
Ціхая мова Душы.
Я прагну, мой Езу, трывання.
Я прагну больш не грашыць.
Самота. Дыханне. Малітва…
Ружанец жывы і святы,
З д’яблам жорсткая бітва,
І сум адзіноты – Ты…
Чаканне, трыванне і смутак,
Халодны, няўрымслівы плён.
Мой Езус – жыццё і падмурак.
Малітва зрушае праклён.
Дыханне, святое натхненне,
Самота Кахання і Крыж.
25.08.2024 Нядзеля
Пане, я ў лучнасці з Табою.
Пане, я кахаю Цябе.
Сэрца пранізана самотай і болем.
Я знітаваная ў дзён барацьбе.
Сумны ружанец, адвечны і цудны.
Сумная повязь журлівых часоў.
Вымый мяне ад гвалтоўнага бруду.
Каменнем змерай жоўты пясок.
Светлая радасць дыхання з Табою.
Светлае шчасце самоты й тугі.
Ты, Пане, святасць з пяшчотай і болем.
Ты адплаціў за самоту й даўгі.
Цнатлівасць – жаданне душы,
Светлы воблік любові.
Я прашу, дай мне не грашыць.
Я шукаю Цябе у Святым Слове.
Ціхая радасць сумлення
І жарсць маіх грахоў.
Я прагну духоўнага сталення.
Я жадаю бачыць крыж свой ізноў.
Ціхі водгук малітвы і пошук святла.
Дыханне вобліку сусвету.
Ты маім крыжам жыла.
О святасць Новага Запавету.
Бацька і Маці – мой пачатак.
Мае кветкі любові і веры.
Гэта зерня пачатак.
Сэрца адкрытае людзям…
Рука, што вядзе ў нябёсы.
Сонца і радасць будзе.
Твой позірк, Хрысце, узнёслы.
Светлае сэрца пытае
Задумаў маіх душою.
Ці будзе з грахом растанне?
Малітва святою Імшою.
Радасць, і боль,і жаданне
У вечнасці быць з Табою.
Д’яблу не падданне,
Малітва становіцца боем.
Светлае шчасце пачуцця.
Каханне, Хрысце, Тваё.
Аддацца душою пакуце.
Каханне жывое маё…
Сэрца адкрытае людзям…
Рука, што вядзе ў нябёсы.
Сонца і радасць будзе.
Твой позірк, Хрысце, узнёслы.
Светлае сэрца пытае
Задумаў маіх душою.
Ці будзе з грахом растанне?
Малітва святою Імшою.
Радасць, і боль,і жаданне
У вечнасці быць з Табою.
Д’яблу не падданне,
Малітва становіцца боем.
Светлае шчасце пачуцця.
Каханне, Хрысце, Тваё.
Аддацца душою пакуце.
Каханне жывое маё…
Сэрца адкрытае людзям…
Рука, што вядзе ў нябёсы.
Сонца і радасць будзе.
Твой позірк, Хрысце, узнёслы.
Светлае сэрца пытае
Задумаў маіх душою.
Ці будзе з грахом растанне?
Малітва святою Імшою.
Радасць, і боль,і жаданне
У вечнасці быць з Табою.
Д’яблу не падданне,
Малітва становіцца боем.
Светлае шчасце пачуцця.
Каханне, Хрысце, Тваё.
Аддацца душою пакуце.
Каханне жывое маё…
* * *
Маей маці
Водар клёну і фіялкі,
Тонкай шыі мяккі згіб –
У дні сягодняшнім ад малку
Быццам вобраз твой адліт.
Твае рукі пахнуць светам,
Вочы срэбнаю расой.
Ты зімой як краска лета,
Песня шчасця нада мной.
Я ж ніколі не паклічу:
Мама! Мама!.. я не лед,
Толькі яркай, стромкай знічкай
Не зламіць мне часу гнёт.
Мама, мама дарагая!..
Клён, фіялка, тонкі згіб…
Я жыцця твойго не знаю,
Вільня. 22 сакавіка. Сёмая гадзіна раніцы. Каліноўскі пасярод каземата, на руках і нагах кайданы. На сцяне вісіць абразок, перададзены спачуваючымі. На цэгле некалькі спісаных аркушаў паперы. Працяглыя хвіліны цішыні парушаюцца хрыплым голасам зняволенага.
I
– Я непахісны многа год
I многа год цяплом сагрэты,
Што выпраменьвае народ.
Я – чалавек! Я – сын планеты!
За краты падае святло
На жоўтых восеньскіх лістах,
Апалых з клёнаў і таполяў,
Што золка на вятру дрыжаць,
Ты напісала мне аповесць.
Былі мне словы ўсе напеты
У паланэзе развітання
Адцвілага рамонкам лета
Мелодыяй твайго кахання.
Лёгка падаюць сняжынкі,
Апускаюцца на дол,
Белай пудраю сцяжынкі
Зацярушаны вакол.
Апранулі срэбра дрэвы,
Дахі снегам замяло,
Подых снежнай каралевы
Размалёўвае акно.
I пад промнямі усходу
Ты зімовы бачыш сад.
Цуды вечныя прыроды,
Як і шмат гадоў назад.
Патухла свечка ў цішыні,
На небе высыпалі зоркі,
Каб срэбным бляскам з вышыні
На нас кідаць свой позірк золкі.
Агонь апошні раптам згас,
Асела цемра ў росным полі.
Куды вядзеш у позні час,
Мая нялёгкая ты доля?
Гарачы воск даўно застыў,
I не казыча пах у носе,
I летні дзень сваё адбыў,
А на дварэ чакае восень.
Не вернеш даўнія гады,
Усё ў жыцці заканамерна.
Не здарыцца у нас бяды –
З дзяцінства мне засталіся ўспаміны,
Як пахне сена, скошанае ў лесе,
І на ўзлесках спелыя маліны…
Дзяцінства край, аб ім складаю песні.
На світанку лепшым часам
Складу песню, хай ліецца,
І грамадскасці ды масам
У сэрцы песня аддаецца.
Хай пяюць яе прасторы,
І дубровы, і чаборы,
Будзе добрая заўсёды
Не бяда – мінайце годы.
У песні будзе пра радзіму,
І пра родны бацькаў дом,
Бо ўспамін яго адзіны
Ў горле зранку камяком.
Словы лепшыя матулі
Ў песні буду гаварыць,
Перш за ўсё – за дом утульны
Мне ўдзячным трэба быць.
Завалакла дубровы векавыя
Часоў былых адвечная смута,
Радзей уроскід, дрэўцы маладыя,
Часцей удоўж – шляхамі забыцця.
Лепшыя пачуцці
Засталіся ў сэрцы
Ад тваіх чароўных
Песняў, слоў-суквеццяў.
Часта адчуваю
Сумную выяву,
Не забыць ніколі
Любых, светлых мараў.
А на сэрцы ззяюць
Ад кахання раны,
Што вясновай песняй
Былі мной спатканы.
Адкажу падзякай
За любоў мінулых,
Не крануўшых думак
Першых, любых...
(вольны пераклад украінскай народнай песні)
Бацька – Каліноўскі, Беларусь нам – маці,
Мы за Беларусь ідзем ваяваці.
У гаёчку, у гаі расце дуб шырокі,
пад тым дубам хлопец ляжыць сінявокі.
Ляжыць, сцяўшы зубы, церпіць цяжкі мукі,
пасекла аскепкамі і ногі, і рукі.
Ягоная маці над ім горка плача,
за слязьмі гаручымі свету не бача.
Ой, сынок мой родны, ужо наваяваўся,
У тых, каму неабыякава,
смутак ад "Брэста" да "Кракава",
ад "Тараса" і "Літвіна"...
Хавае чарговага сына краіна,
Хавае найлепшых сваіх мужчын.
Але не дарэмны ваярскі ваш чын,
і на палях бітваў узыдзе зноў рунь.
Слава Героям! Жыве Беларусь!
Флаг им в руки (В. Пуцін пра контрнаступленне УСУ)
З жоўта-блакітным прапарам у руках
і з прапановай "маск*лі, валіце",
Забыўшыся на стомленасць і страх,
па Ўкраіне крочыць Вызваліцель.
Ад поступу яго дрыжыць зямля,
куды зірне - квітнее там бавоўна.
Хаця шыпяць гадзюкі з-пад Крамля,
ды берцам іх раздушаць усё роўна.
Ужо хутка там, дзе цемра, смерць і боль,
Заззяе сонца ўкраінскае ў блакіце.
Маці ўсіх бомбаў абняла дзяцей:
– Я не аддам вас ніколі
ў рукі нянавісцю хворых людзей!
Годзе ўжо жаху ды болю!
Зноўку пад крылы падвесіць не дам!
Ціха ляжыце ў куточку.
Бо людзі раскідваюць вас тут і там,
б'юць па дамах і садочках.
Надпіс "ЗДЕСЬ ЛЮДИ!!!" не спыніць людзей –
Такія яны душагубы.
Няма ў гэтым свеце пачвары люцей,
якой жыцця радасць не люба.
(пераклад з ангельскай мовы верша Уільяма Эрнэста Хэнлі "Invіctus")
З-пад коўдры чорнае начы,
што ахінула мяне зноў,
Я за няскоранасць душы
слаўлю вядомых мне багоў.
У цісках абставінаў ліхіх
Я не дрыжэў, не галасіў.
Хоць лёс балюча біў пад дых,
ды галаву я не схіліў.
Па-за абшарам гневу й слёз
Мігціць пачварным ценем жах.
Але нават гады пагроз
ў маіх вачах не ўбачаць страх.
Тое, што любім, квітнее без нас —
за шэрым калючым плотам.
Ні слова, ні позірку ў адказ,
а нудная адзінота.
Тое, што любім, жыве між радкоў,
якія ніхто не ўзгадае.
Кволы прамень кожнай раніцай зноў
пабачыцца заглядае.
Тое, што любім, не ведае меж,
час нам не вораг, не мера.
Сеў і маўчыш, нікуды не ідзеш —
абняла за шыю хімера.
Тое, што любім, вяртаецца ўсё ж,
"Помнік ля дарогі"
Даўно мінуў той час жахлівы
Калі грымела тут вайна
І адпраўляла ў магілы
Людзей загубленых штодня
Нам толькі памяць застаецца
І помнік сціплы ля дарогі
Тут душы тых,хто не вярнецца
Свае аставіўшы парогі
Пад ім ніхто не пахаваны
Няма журботных дамавін
І зорка,як на сэрцы рана
Крывавіць сокам журавін
Пайшлі на захад назаўседы
"Помнік ля дарогі"
Даўно мінуў той час жахлівы
Калі грымела тут вайна
І адпраўляла ў магілы
Людзей загубленых штодня
Нам толькі памяць застаецца
І помнік сціплы ля дарогі
Тут душы тых,хто не вярнецца
Свае аставіўшы парогі
Пад ім ніхто не пахаваны
Няма журботных дамавін
І зорка,як на сэрцы рана
Крывавіць сокам журавін
Пайшлі на захад назаўседы
Не ў словах,
не ў залах,
не ў рамах
праўдай становіцца фарба.
Спрабуй паміж крыўдай і ранкам
застацца сапраўдным сябрам.
Не ў каве,
не ў жарце,
не ў мове
няма надзвычайнай шкоды.
Шмат злосці, крыві і зброі.
Так крыху вясёлай свабоды.
Не ў крыках,
не ў стратах,
не ў сцягах
не знойдзеш лагоднай веры.
Людзей падзяляюць межы,
халодныя муры і сцены
Не ў крылах,
не ў кулях,
Ружовыя вусны, бурштынавы локан.
Словы ня кажуць, што вочы.
Што было ўчора за шыбамі вокнаў —
адбудзецца зноў аднойчы.
Ад даху да даху, няўхільна звязаныя,
зоркі ў небе ажылі.
Пахнуць табою бэзы духмяныя,
пытаюцца: Праўда ці выклік?
Яна набліжаецца і дакранаецца,
шчаку да пляча нахіліла.
Не просіць дазволу, не ўсміхаецца —
а прымушае сілай.
https://t.me/idyllic4
"Вершы для маленькіх"
Мядзьведзь спіць зімой у бярлозе
У цяпле,не на марозе
Робяць хатку ля вады
Будуць разам жыць бабры
Не баіцца халадоў
Мышка ў сваей норцы
Зімой цепла ў дупле
Пушыстай ваверцы
У мяне сяброўка есць
Завуць-лялька Маша
Мы ўсе дзелім на дваіх:
Цацкі,гульні,кашу
Я пашыла ей сукенку
І адзену як паненку
ВЕРШЫ ДЛЯ МАЛЕНЬКІХ
-------------------------
Знесла курачка яечка
Кажа-забірайце!
А за гэта калі ласка
Зярнятка давайце
Я ў мамы дапамога
Памагаю вельмі многа
Малако куплю ў краме
Прынясу яго я маме
У пакоі прыбяру
Кашку лялечцы звару
Мама кажа-малайчынка
Працавітая дзяўчынка!
Вось камарык дык камарык
"Новы Год"
-------------------
ДзіЎны дзень,бялюткі снег
Год закончвае свой бег
Мяцель кружыць карагод
Мы чакаем Новы год!
Дзед Мароз ўжо у дарозе
Хутка будзе на парозе
Сустракаць яго пара
Весяліцца дзетвара
Елка стройная стаіць
Зорка на вяршынцы
Разам з цацкамі на ей
Свята на галінцы.
"Новагодняе свята"
--------------------
Снег бялюткі на палях
Снег на дрэвах і дамах
Гурбы снегу,цішыня
І ніводнага агня
Па сцяжынцы крочыць дзед
За плячыма нейкі мех
У руках кіек трымае
Дзед Мароз да нас спяшае
Сення будзе у нас свята
Кажа мама,кажа тата
Падарункі,карагод
Дзед Мароз і Новы год!
"Каляда,калядачкі"
Сення ў нас Калядачкі
Пляскайце ў ладачкі
Завітаем у вашу хату
Павіншуем усіх са святам!
Няхай шчодрым будзе год
Няхай родзіць агарод
Каб каўбаска на стале
І смятанка не на дне
У кладоўцы кубел сала
Каб на год усім хапала
На стол рэшата яечак
Цэлы двор кароў,авечак
Каляда,калядачкі
Пляскайце у ладачкі!
"Есць у нашых душах успаміны"
----------------------------
Есць у нашых душах успаміны
Пра куток маленькі на зямлі
І плывуць,плывуць да той радзімы
Нашы думкі быццам караблі...
Пастарэўшы дом стаіць каля дарогі
Пад страхою ластаўкі гняздо
Тут яны бацькоўскія парогі
І маленства на мяне глядзіць у акно
Залаціцца колас на палетках
"Не спяшай"
Год за годам пралятае
Нібы птушка ў вышыні
Есць на небе хто гартае
І адлічвае нам дні
Есць у бога свае думкі
Ен падводзіць усе рахункі
І ніхто яму не раіць
Каго браць,каго аставіць
У былое не вярнуцца
Можна толькі азірнуцца
Праз туман гадоў і хмары
Бачны казачныя мары
Там ад роднага парога
І ўпэўнены мы штодня
Што ліхтарык кахання не гасне
Што дабро і пяшчота твая
Удвая ў гэтым міры сучасным
Што ў чыстай і светлай душы
Нараджаюцца гукі шчасця
І ніколі ўжо чалавек
Не напоўніць душу сваю жахам.
І ўпэўнены мы штодня
Што сусвет дапаможа свету
І ніколі ўжо вайну
Мы не ўпішам ў летапісь гэту
Калі гады заставяць аглянуцца
І мае словы , калі песняй льюцца
І так не хочацца развітвацца з марамі
Калі закрыта мае неба хмарамі.
І ветрам гоніцца жыццё - пірога
І просім яшчэ часу мы ў Бога
Тады хвілін мне болей не знайсці
На гэтым Богам данным мне пуці.
І хочацца, каб былі побач блізкія
А ў іх каб сонечня дні такія,
Што дораць ім святло і радасць
І ўсё ім шчыра ўсміхалась.
Як сведчыць летапіс жыцця
І пачуццёў маіх палітра
Што забірае з небыцця
Той сэнс, які паўстаў не хітра.
Дыктуе ён сваю чаргу
Свой мір, кірункі для дарогі
Зьмяняць, яго я не магу
Той шлях мой, ізвіты і доўгі.
Як сведчыць летапіс жыцця
Як у шахматах крутыя ходы
Мы ў сусвету- немаўля
І маем толькі свае коды .
І карыстаемся сваіх
Жыцця чуллівых струн акорды
Зачараваны гукам іх
Як сведчыць летапіс жыцця
І пачуццёў маіх палітра
Што забірае з небыцця
Той сэнс, які паўстаў не хітра.
Дыктуе ён сваю чаргу
Свой мір, кірункі для дарогі
Зьмяняць, яго я не магу
Той шлях мой, ізвіты і доўгі.
Як сведчыць летапіс жыцця
Як у шахматах крутыя ходы
Мы ў сусвету- немаўля
І маем толькі свае коды .
І карыстаемся сваіх
Жыцця чуллівых струн акорды
Зачараваны гукам іх
Малюем мы сваё жыццё
Выводзім фарбы лёсу, часу.
Маленькім крокам і бягом
Пускаемся ў віхры плясу.
Вясёлкай піша нам жыццё
Хвіліны і часы дарогі
І гоніць вецер у забыццё
След нашай стомленай пірогі
Танцуем танга свайго лёсу
Не ведаем наступных па
І просім Бога і выносім
І просім часу ў жыцця...
У кожным сэрцы і душы
Ёсць колеры сваёй вясёлкі
І тэрыторыі любві
І летуценняў светлых зоркі.
А адваротны бок луны
Незведанным сваім сіяннем
Дае нам шлях. І крочым мы
І ганарымся мы прызнаннем
Сумленным быць з самім сабой
І нотаў не глушыць звучанне
І не фальшывіць у песні той
А верыць у сілу пакаяння...
Люблю вясну за пах і колер
За першы малахітавы лісток
За ўсё, што не забуду я ніколі
І за бярозавы пьянлівы сок
Дзе промень сонечны пяшчотай абдымае
А дождж бурштынам рассыпае бусы
І сам не ведае, што прыгажосць такая
Узносіць нашы мары ў нябёсы
І нешта таямнічае збываецца
І верыць хочацца ў мір у свеце
Дзе справы добрыя яднаюцца
Разносіць вецер іх суквецці.
І дзесьці ўздымаецца падснежнік
І ціха цалуе ліпень раніцай кветкі лісток
Расою -слязінкай даруе мінулага дня глыток. І сціпла шаўковыя ніткі пляце працавіты павук
Нібы для гісторыі світкі
Звівае суквеццямі рук
А ліпеньскі водар паветра
Прыгожа наліты ў бакал
Дапоўнены сонейка светам
І прапанаваны нам
Паштоўкай адпраўлены птушак такі зухаваты напеў І нешта спявае на вушка. Дажджа брыльянцісты спеў.
Вось і восень... Пажухлае лісце
Брыльянцістыя кроплі дажджу
Мы , здаецца, не знойдзем выйсце
Каб вярнуць маладосці вясну
Я ўпэўнена, любы, дарога
Яшчэ доўгая ў нашым жыцці
Мы ўдзячым сусвет і Бога!
Вельмі важна яшчэ прайсці...
Божа! Ласка твая суцешыць
Час наш разам.Даруй за ўсё.
А мы будзем любіць і верыць
І цаніць гэта наша жыццё
Вось і восень... Яна і ў сэрцы..
Усміхаемся тварам дзяцей
Вось так жыццё, як гэты ліст
Прайшоў усё: вясну і лета
Я папрашу яшчэ на біс
У час, дзе яшчэ болей света.
У сон, калі зялёным быў
І сок трымаўся на галінах
І смутак дожджык летні змыў
У завеі з пухам тапаліным
Вось так жыццё, як лістапад
Стараецца ўсяляць надзею.
Што будзе май і будзе сад...
І цёпла будзе ў завею...
Я акалічнасць апускаю
І веру ў дабрату людзей
Безлітаснаць забараняю
Сумленне слаўлю і надзею
Не зразумею я ніколі
Чаму патрэбна забіваць...
Падпарадкоўваць сваёй волі
Чачотку смерці выбіваць ..
Не зразумею... Выбачайце.
Мой генетычны код такі.
І чалавечнасць услаўляйце
Закон сусвету ёсць такі!
Садзіце кветкі ў сваім садзе
Шануйце гэты шар зямны
Шануйце мір.У душы, ў хаце
Чаго хацеў я ад жыцця?
Луны і сонца небыцця
Каханых побач і родных
І ўсмешак ціхіх, дарагіх.
Чаго хачу ад восені
Вяршыні дрэў у проседзі
Тваіх лістоў гісторыі
Што ветрам боль зашторылі
Чаго хачу я ад сусвету
Мінулым сталі каб ракеты
І нараджаліся каб дзеці
Каб Мір застаўся на планеце
Зразумею жыццё. Зразумею
Забяруць мяне дні ў завею
Усміхнецца мне верасень хутка
І пакліча памяць ціхутка
Памаўчым разам з ёй у абдымку
Мабыць выправім нават памылку
І раскажам, што вельмі сумуем
І што нешта яшчэ пабудуем
Забярэм мы бяду былую
І вачэй родных погляд цалуем...
Працяг жыцця, працяг дарогі
І пачуццям няма канца
Кахання, міра. перамогі
Пачатак цыкла з небыцця.
І па спіралі, як па хвалям
Ўсё мае свой кругаварот
Адам і Ева. Споведзь марам.
І акалічнасць новых нот
Лістапад нам гаворыць, чакайце,
Заварыце гарбату з шыпшыны
І сяброў дарагіх сустракайце
І шануйце гаворак хвіліны
І за шыбай хай дождж і вецер
У каўнерык хаваюцца людзі
Захаваць мір ў душы, паверце,
І сусвет нам ўдзячыць будзе
Я спяшацца не буду, зіма...
Ты даруй. Не хачу спяшацца.
Я ў мяцелі тваёй немаўля
Так няўхільна хачу застацца.
І здаецца, штогод мая
Мара, і неверагодная казка
Дапамагае нам жыць удвая
І пяшчотаю будзе і ласкай.
Я спяшацца не буду, зіма
Я люблю тваю ціхую сцюжу
Я з табою, нібы немаўля
Верыць, жыць і надзеяцца мушу.
А сусвет стагнаў і міру
На зямлі прасіў
Чалавека творцу
Дзеля ўсіх сіл!
Традыцыйна часу,
Даў сусвет усім нам
Выправіць сам насам
Усім памылкі даў.
Сколькі яшчэ знішчыць
Хат і лёсаў усіх ?
І хвілін апошніх,
сколькі яшчэ быць?
А сусвет дасць шанец...
А Сусвет, як Бог..
Як дзіця, як агнец
Нам ён дапамог...
Толькі плачуць дзесьці
Дзеці , маці і ...
Божа, дай на свеце
Міру!!!!! Без вайны....
І хто там грае так заўзята?
Чакае новы, дваццаць пяты?
І Херувімаў спеў ільецца
І сэрца міласцю нап'ецца
І поўніцца жаданняў келіх
Імкненняў светлых і такіх,
Якія Мір даруюць людзям..
Мы верым, усе добра будзе!
І хтосьці спеў Анёлаў чуе...
А хтосьці і масты будуе...
Далоні сціснуўшы на шчасце
І палатно кахання прасці
Ён з верай будзе і надзеяй
І з Навагодняю падзеяй.
А Каляда грыміць званамі
Рыхтуе мір да таінства
І верым мы, што будзе з намі
Той веры рытм і мова!
Штогод у дзень пачатку,
У дзень святых радзінаў
Мір лепшым будзе з ранку
І збудзецца,што пажадаў.
А Каляда складае гімны
Сын Божы нараджаецца
І кожнаму нам шанс даны
І казка не канчаецца
Я прытварыўся дылятантам
Нібы прыкрыўся лёсу грантам.
Нібы няведамая сіла
Мяне ціхенька так насіла.
Калі жыцця не чуў я паха
Мне бачылася чарапаха,
Якая нібы наяву
Трымала на сабе зямлю.
Калі дае апошні шанец
Падумаць, можа гэты танец,
Дзе адкрываецца дарога
Не шмат прашу я. І нямнога..
А толькі стацца чалавекам
І ўзнясьцісь над сваім векам
І ведаць, што змывае час
Я бачу шмат у людзях Белага
Шаную Мір і Смак жыцця
І ведаю, ля свайго берага
Любоў, пяшчота, як дзіця.
І для ўсяго ёсць экваторыя
Як струны нервы -правады
І майго шчасця тэрыторыя.
А там Любоў, Пяшчота, Мы ...
Я маладзейшым ужо не буду
Змывае час мае гады
Я прыгадаю, не забуду
Хвіліны шчасця ў душы.
І крытыка маёй няўдачы
Цяпер не мае сілы той
У Сучасным свеце і не значыць
Памылкі забяру з сабой
Удачы, ведаю, у дарозе
Дарылі веру і спакой
Ах, як я марыў у гэтым годзе
Шчаслівым самым быць з табой!
Дарыць табе сваю пяшчоту
Не траціць свой бягучы час
І дай, жыццё, яшчэ мне квоту
У прыроднай спадчыны
Міласэрнасць матчына
Белай ніццю вышыта
І дажджамі вымыта.
Як маланка хуткая
Як зара ціхуткая.
У беларускай спадчыне
Ёсць усмешка матчына
Жыцця вымярэнні
Нясуць ператварэнні
Малюе лёс рысунак
Мяняя накірунак.
Ты зямля мая, родная, мілая
Незвычайная ты прыгажосць
Захапляеш мяне сваёй сілаю
Бы даруеш чароўнае штось
Мовай роднай жыццё ўпрыгожыла
Толькі знічкай зусім не знікай
І надзею на лепшае нам дала
Прабачай нам ... І сілы дай
Малюем мы сваё жыццё
Выводзім фарбы лёсу, часу.
Маленькім крокам і бягом
Пускаемся ў віхры плясу.
Вясёлкай піша нам жыццё
Хвіліны і часы дарогі
І гоніць вецер у забыццё
След нашай стомленай пірогі
Танцуем танга свайго лёсу
Не ведаем наступных па
І просім Бога і выносім
І просім часу ў жыцця...
У кожным сэрцы і душы
Ёсць колеры сваёй вясёлкі
І тэрыторыі любві
І летуценняў светлых зоркі.
А адваротны бок луны
Незведанным сваім сіяннем
Дае нам шлях. І крочым мы
І ганарымся мы прызнаннем
Сумленным быць з самім сабой
І нотаў не глушыць звучанне
І не фальшывіць у песні той
А верыць у сілу пакаяння...
Люблю вясну за пах і колер
За першы малахітавы лісток
За ўсё, што не забуду я ніколі
І за бярозавы пьянлівы сок
Дзе промень сонечны пяшчотай абдымае
А дождж бурштынам рассыпае бусы
І сам не ведае, што прыгажосць такая
Узносіць нашы мары ў нябёсы
І нешта таямнічае збываецца
І верыць хочацца ў мір у свеце
Дзе справы добрыя яднаюцца
Разносіць вецер іх суквецці.
І дзесьці ўздымаецца падснежнік
Усіх земля змясціць не можа.
У небе тысячы ракет.
Я пачынаю падарожжа
ў край за трыДзевяць планет.
Дзе іншыя зоркі і сцягі.
Жыцця не спыняе змрок.
Графіці, Мадыльяні!
Уецца шчасця празрысты дымок.
Я гляджу на сузор’і,
і мроя адбiваецца ў цёмным шкле.
Пах свабоды і сіняга мора
сапраýды падабаецца мне.
Немагчымае ўсё магчыма.
Нескладана жыць як у сне.
Вачамі відаць канец калідора.
Два метры да волі, і скончыцца гора.
Крок… і паветра кранецца да шчок.
Ветліва пстрыкне адкрыты замок.
Прастора, што ціснула, зараз бязмежна.
Шэпча: “Ты вольны… Жыві незалежна!”
Сонца па скуры пяшчотай сцякае.
Яшчэ адзін крок. Больш нiхто не трымае.
Цела дрыжыць… Унутры неспакой…
Я выбраўся з цемры і зноў стаў сабой.
Вецер ласкава кранае за плечы,
Шыпелі закаханыя каты.
Я не заўважыў iх нядобрыя намеры.
I страціў веру ў сяброўства назаўжды.
Бо раніцай наклалі мне пад дзверы.
Схавалі сорам за пухнатыя хвасты.
Прыстойнасці паблыталі памеры?
Учынак той - вар'яцтва сапраўды.
Трапа вайны, сякера, лук і стрэлы.
Едуць казачныя сані,
А ў вазку - дзядок з вусамі,
З доўгай белай барадой,
Ды з дзяўчынай маладой.
У канцы саней - куфэрак,
Поўны цацкаў і цукерак.
Хто падкажа з вас мне першы,
Як завуць дзядулю з верша? (Дзед Мароз)
Хто падкі да сенсацый і падзей,
Да лёгкага дзяшовага піяру,
Пераступае часта праз людзей
І любіць шкадаваць часцей ахвяру.
А вось і май доўгачаканы!
Залоціць сонца небакрай,
Усход на золаку рахманы,
Здалёк вітае:"Сустракай!"
Вясна тут зараз - гаспадыня,
Птушыным граем будзіць гай.
Звілі зараначкі ў каліне
Гняздо. Яго ты не чапай!
Гараць, як полымя, цюльпаны.
Разносіць пах духмяны бэз.
Пад гукі сціплыя баяна
Прыціх пад песнямі прагрэс.
Гучыць "Кацюша" і «Зямлянка»...
Гады крыляюць праз вякі
Жэня Філіпчык
Не так даўно ў вайнушку з сябрукамі
Гуляў за вёскай Жэнька дапазна.
Як ведаў, што яна не за гарамі,
Ды не гульня, сапраўдная вайна…
Было яму тады гадкоў пятнаццаць,
Ён камсамольцам скочыў сёмы клас…
А лецейка?! - Гуляць, не нагуляцца!
Але ж не да яго. Ваенны час…
Уразіла, што ўбачыў ён за вёскай,
На трэці, ці чацвёрты дзень вайны,
(Пра роднае слова)
О, колькі шчырых слоў пра мову
З народных вуснаў прагучала!
Цябе! Твая Вялікасць слова!
На трон зямля каранавала!
Спакон вякоў крылом бусліным
Цябе да сэрцайка туліла
Матуля родная, Айчына,
І “ Толькі будзь!” сусвет маліла...
Цябе сыны ўслаўлялі, дочкі,
З табой сыходзілі ў святлістасць,
Плялі вянкі купальскай ночкай
І бласлаўлялі тваю літасць...
Першы летні месяц - чэрвень -
Лета ранняга пара!
На канікулы паедзе
Да бабулек дзетвара!
Вабіць лес духмянай смолкай!
Зеляняць вакол палі,
Каляровая вясёлка
Рукі цягне да зямлі!
Зацвілі валошкі ў жыце
І рамонкі ля дарог…
Сонца песціцца ў блакіце,
Грэе промнямі мурог.
Вераб’і шчабечуць звонка,
Па галінках - скок ды скок.
На слупе сядзіць сарока,
Грэе чорна-белы бок.
Прывітанне! Мой лясок!
Сосны і ядлоўцы!
Ваш прыемны галасок
Гладзіць па галоўцы.
І асінкі з мноствам рук
Мой прыход вітаюць.
Лес - найлепшы мой сябрук! -
Усе ад гэтым знаюць.
Прыбярог ты для гасцей
Ягадкі, грыбочкі...
Шапаціш: "Прыходь часцей!
Адпачні ў лясочку!"
Людзі едуць і ідуць
Да цябе, мой дружа,
Каб твой водар удыхнуць,
Каб душой падужаць.
Я таксама не міну,
Верш для дзетак
Пад дахам казачнай зімы
Заўжды знаходзім цуды мы.
Дамы і хаты ў шапках белых
І далеч хтось памазаў мелам.
Рака - у вербах і ракітах,
Бы сургучом, лядком спавіта,
А па сцяжынках і палетках
Віхура змей пускае леткіх.
Катамі ўлегліся ля плоту
З сняжку рахманыя сумёты.
Іх яшчэ ўчора не было,
А сёння ўсё ў катках сяло!
А лес які зімой прыгожы!
|